سندروم ایمپاستر چیست؟ | علائم، دلایل و درمان سندرم خودویرانگری
آیا در زمینه‌هایی که معمولاً در آنها موفق هستید، مدام دچار تردید درباره توانایی‌هایتان می‌شوید؟ آیا با وجود همه دستاوردهایی که داشته‌اید، احساس می‌کنید فریبکار هستید و شایستگی جایگاهتان را ندارید؟! این حس رایج سندروم ایمپاستر یا سندرم فریبکار نام دارد. فرد مبتلا به سندروم ایمپاستر همیشه باور دارد که «بالاخره دیگران متوجه خواهند شد» که او شایستگی لازم را ندارد! امری که می‌تواند با اضطراب و گفت‌وگوی درونی منفی همراه باشد. علائم افسردگی نیز معمولاً همراه این سندرم بروز می‌کنند. سندروم ایمپاستر یک تشخیص رسمی پزشکی یا روان‌شناختی نیست اما آثار منفی آن می‌تواند زندگی حرفه‌ای و شخصی فرد را تحت‌تأثیر قرار دهد. در این مقاله بیشتر درباره این سندرم و روش درمان آن خواهید خواند.
سندروم ایمپاستر چیست؟
سندروم ایمپاستر وضعیتی است که در آن فرد نسبت به مهارت‌ها و موفقیت‌های خود دچار تردید می‌شود. در این وضعیت، شخص احساس می‌کند آن‌قدرها که دیگران باور دارند بااستعداد یا شایسته نیست و مدام نگران است که روزی دیگران متوجه این موضوع شوند. اگرچه سندروم ایمپاستر در دسته‌بندی اختلالات روانی قرار نمی‌گیرد، اما می‌تواند در جنبه‌های مختلف زندگی آسیب‌های واقعی ایجاد کند.
نکته قابل‌توجه این است که افرادی که دچار سندروم ایمپاستر هستند، اغلب بسیار موفق و تحسین‌برانگیزند. از بیرون هیچ دلیلی آشکار وجود ندارد که حس فریبکار بودن را توجیه کند؛ بااین‌حال باز هم چنین احساسی دارند. همین ویژگی باعث می‌شود که این پدیدهٔ روان‌شناختی پیچیده و نیازمند بررسی دقیق باشد.
سندرم ایمپاستر نه‌تنها می‌تواند بر احساس درونی شما نسبت به کار یا حس ارزشمندی‌تان تأثیر بگذارد، بلکه روی نحوه برخوردتان با پروژه‌ها، روابط یا هر فعالیتی که در آن احساس امنیت نمی‌کنید هم اثر می‌گذارد. این وضعیت نوعی پیش‌بینی خودتأییدشونده ایجاد می‌کند که مشکل را پنهان و شناسایی آن را دشوار می‌سازد؛ بنابراین توجه به آن در زمان بروز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
این پدیده با نام‌های دیگری همچون پدیده ایمپاستر، سندرم فریبکار، سندروم خودویرانگری یا تجربه ایمپاستر نیز شناخته می‌شود.
